Οι πνεύμονες είναι από τα πλέον ταλαιπωρημένα όργανά μας. Εισπνέουμε και εκπνέουμε καθημερινά περίπου 20 χιλιάδες φορές, με αποτέλεσμα να συσσωρεύουν βλαβερές ουσίες της ατμόσφαιρας. Και δεν είναι μόνο η δύσκολη αναπνοή που προειδοποιεί ότι αντιμετωπίζουν προβλήματα.
Συμπτώματα που πρέπει να μάς θέσουν σε εγρήγορση είναι:
Μόνιμη κούραση. Την προκαλεί μειωμένη οξυγόνωση των κυττάρων και των ιστών του σώματος, που οφείλεται σε κακή λειτουργία των πνευμόνων. Κι εφόσον αισθανόμαστε κουρασμένοι, δεν γυμναζόμαστε οπότε επιβαρύνουμε την κατάσταση ακόμη περισσότερο.
Λαχάνιασμα. Μπορεί να οφείλεται είτε στο ότι οι πνεύμονες αδυνατούν ν’ αδειάσουν πλήρως είτε στο ότι έχει «παγιδευτεί» αέρας, στη θωρακική κοιλότητα.
Έλλειψη συγκέντρωσης και υπνηλία. Ο εγκέφαλος χρησιμοποιεί περίπου ένα 20% του οξυγόνου του οργανισμού μας, για τη λειτουργία του. Αν ο ρυθμός οξυγόνωσης μειωθεί, τότε, αντίστοιχα μειώνεται και η πνευματική απόδοση. Μειωμένη οξυγόνωση του εγκεφάλου, μπορεί να προκαλέσει και υπνηλία.
Απώλεια βάρους. Η φλεγμονή που προκαλεί η πνευμονοπάθεια –ιδιαίτερα η ΧΑΠ– συμβάλλει στην απώλεια μυϊκής μάζας.
Βήχας. Αν δεν υποχωρεί και συνοδεύεται από βλέννα, ίχνη αίματος ή πυρετό, πρέπει άμεσα να επισκεφθείτε τον γιατρό.
Πόνος στο στήθος. Δεν προκαλείται μόνο από δυσλειτουργία της καρδιάς, όπως ευρέως πιστεύεται. Η φλεγμονή που ερεθίζει το εσωτερικό τοίχωμα του θώρακα, προκαλεί πόνο και ονομάζεται πλευρίτιδα.
Μελανό ή γκρίζο δέρμα. Αυτό αν αυτό το χρώμα έχουν χείλη και δάχτυλα χεριών και ποδιών, σημαίνει ότι δεν οξυγονώνονται σωστά. Αποτελεί σύνηθες σύμπτωμα της πνευμονοπάθειας, σε προχωρημένο στάδιο.
Αναπνοή που «σφυρίζει». Σηματοδοτεί την απόφραξης των αεραγωγών και προειδοποιεί για άσθμα ή εμφύσημα.
Τροφές για…γερά πνευμόνια
Επιστημονικές έρευνες, έδειξαν ότι άτομα, με υψηλά επίπεδα βιταμίνης Ε και β-κρυπτοξανθίνης είχαν υγιέστερους πνεύμονες σε σχέση με όσους είχαν χαμηλές συγκεντρώσεις τους στο αίμα. Η κρυπτοξανθίνη είναι ένα καροτενοειδές, που υπάρχει κυρίως στα πορτοκάλια. Βιταμίνη Ε περιέχουν φυτικά έλαια (φύτρο σίτου, αραβοσιτέλαιο και έλαια σόγιας), καρποί με κέλυφος (αμύγδαλα, φιστίκια, φουντούκια κ.α), ηλιόσποροι) και πράσινα φυλλώδη λαχανικά. Ωστόσο και οι βιταμίνες C και A, σχετίζονται με την καλύτερη λειτουργία των πνευμόνων.
Για να ενισχύσετε την καλή λειτουργία των πνευμόνων σας, καταναλώστε:
Καροτενοειδή. Την περιέχουν φρούτα και λαχανικά με πορτοκαλί ή κόκκινο χρώμα.
Σταυρανθή. Πρόκειται για λαχανικά με αντιοξειδωτική δράση, όπως το μπρόκολο, το κουνουπίδι και το λάχανο.
Ω-3 λιπαρά οξέα. Σύμφωνα με έρευνες λειτουργούν ευεργετικά στο χρόνιο άσθμα.
Φολικό οξύ. Παντζάρια, φακές, σπανάκι και σπαράγγια, προστατεύουν τους πνεύμονες.
Σκόρδο. Διαθέτει υψηλά επίπεδα αλισίνης, η οποία μειώνει τη φλεγμονή στους πνεύμονες, καταπολεμά τις λοιμώξεις και εξουδετερώνει τις ελεύθερες ρίζες.
Βιταμίνη C. Ακτινίδια, πορτοκάλια, πιπεριές -κόκκινες και πράσινες- λεμόνια και γκρέιπφρουτ, βοηθούν να φτάσει περισσότερο οξυγόνο σε όλο το σώμα.
Ρόδια. Πλούσια σε αντιοξειδωτικά, προφυλάσσουν από τις κακοήθειες.
Η περιβόητη ΧΑΠ
Ο «συνήθης ύποπτος» πίσω από τα προβλήματα των πνευμόνων είναι η χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια (ΧΑΠ). Προσβάλει κυρίως τους καπνιστές και αρχικά εκδηλώνεται με βήχα και «σφύριγμα» κατά την αναπνοή. Βαθμιαία εκδηλώνεται δύσπνοια, που αυξάνει με την πάροδο του χρόνου, με αποτέλεσμα ο ασθενής να μην μπορεί να κάνει ούτε καν τα χρειώδη. Η αναπνευστική ανεπάρκεια σε προχωρημένο επίπεδο απαιτεί συνεχή φαρμακευτική αγωγή και οξυγονοθεραπεία τις περισσότερες ώρες της ημέρας. Οι επιπτώσεις της στην ψυχολογία και στην κοινωνική ζωή του ασθενή είναι τραγικές και συχνά η κατάθλιψη κάνει την εμφάνιση της.
Για να προλάβουμε όλα τα παραπάνω πρέπει άμεσα να κόψουμε το κάπνισμα αλλά και να υποβληθούμε σε σπιρομέτρηση, εξέταση που μετρά την ποσότητα του αέρα που βγαίνει από τον πνεύμονα αλλά και την ταχύτητα του. Προσθέτως, μία ακτινογραφία θώρακος, θα αποκλείσει την ύπαρξη νοσημάτων με παρόμοια συμπτώματα. Ανεξαρτήτως συμπτωμάτων, όλοι οι καπνιστές άνω των 40 ετών, οι οποίοι έχουν αυτήν τη βλαβερή συνήθεια πάνω από μία δεκαετία, πρέπει να υποβάλλονται σε σπιρομέτρηση.